Suillus granulatus
O que deve saber
O Suillus granulatus é um cogumelo comestível encontrado na Europa e noutras partes do mundo. É comummente associado a pinheiros de 2 ramos, como o pinheiro silvestre, e pode ser reconhecido pelo seu chapéu pegajoso castanho-alaranjado e pela superfície de poros amarelos que não se rompem e que podem exsudar um líquido leitoso quando o cogumelo é jovem. Cresce com os pinheiros em solos calcários e ácidos e pode ocorrer em grandes quantidades.
Este cogumelo pode causar perturbações gástricas em algumas pessoas. Antes da cozedura, a camada exterior gelatinosa deve ser removida, bem como os tubos no interior. Os corpos frutíferos do cogumelo são pobres em gordura, ricos em fibras e hidratos de carbono e contêm compostos nutracêuticos, pelo que podem ser considerados um alimento funcional.
Adicionalmente, o Suillus granulatus é rico em vitaminas B e D, bem como em minerais como o potássio e o fósforo. Alguns estudos sugerem que pode ter potenciais benefícios para a saúde, tais como propriedades anti-inflamatórias e antioxidantes. No entanto, é necessária mais investigação para compreender plenamente os benefícios para a saúde e os riscos potenciais do consumo deste cogumelo.
Outros nomes: Boletos de pé, Boletos de choro, Butterball, Suillus de pé pontilhado, Boletos granulados, Alemão (Körnchenröhrling), Holandês (Melkboleet).
Identificação do cogumelo
Capa
O chapéu tem até 2.7 cm de largura, largamente convexo, pegajoso, castanho alaranjado com zonas castanhas avermelhadas mais escuras, calvo e muito finamente rugoso em alguns sítios.
Superfície de Poros
A superfície dos poros é amarela opaca, com poros pequenos e ligeiramente angulares, com cerca de 2 por mm, e tubos que podem ter até 5 mm de profundidade.
Caule
O caule tem até 1.97 polegadas (5 cm) de comprimento, e até 0.1 polegada (59 polegadas).5 cm) de espessura, mais ou menos igual, esbranquiçada a amarelada, com pontos glandulares discretos que se confundem com a superfície.
Polpa
A polpa é amarelo pálido no chapéu e na parte superior do caule, e amarelo mais escuro na base do caule, e não se altera quando cortada.
Impressão dos esporos
Ocre ou castanho-siena.
Habitat
Forma uma relação simbiótica com pinheiros de 2 ramos, incluindo o pinheiro silvestre. Pode ser encontrado a crescer sozinho ou em grupos em áreas arborizadas ou perto de áreas urbanas com pinheiros, durante o verão e o outono. Está muito difundida na Europa e na Ásia, e possivelmente presente na América do Norte devido à introdução com o pinheiro vermelho e outros pinheiros de 2 ramos.
Odor e sabor
Não distinto.
Características Microscópicas
Esporos 8-10 x 2.5-3.5 µm; boletoide-fusiforme a alongado-elipsoide; liso; hialino a castanho em KOH. Basídios com cerca de 35 x 7 µm; clavados; 4-sterigmáticos. Cistídios em feixes; 50-70 x 7.5-10; subfusiformes a subclavado-flexuosos; de paredes finas; lisos; castanhos em KOH. Pileipellis e ixocutis. Não foram encontradas ligações de pinças.
Espécies semelhantes
-
Tem um chapéu semelhante, mas tem uma zona anelar muito distinta no seu caule e os seus poros são muito maiores e angulares.
-
Outra espécie comum e amplamente distribuída que ocorre no mesmo habitat. S. luteus tem um véu e um anel parciais visíveis, e não tem as gotículas leitosas nos poros.
-
Tem um estipe curto no chapéu e não exsuda gotículas da superfície do poro.
-
O chapéu tem uma cor castanha mais escura e apresenta, na cutícula do chapéu, algumas fibrilhas radiais escuras e micélio basal cor-de-rosa.
-
Apresenta uma cutícula mais pálida, quase esbranquiçada, sobretudo nos espécimes jovens, e os túbulos são ligeiramente decurrentes no caule.
-
Apresenta a cutícula com finas fibrilas inatas e a cor que, quando madura, é castanho-olivácea ocre, a polpa mais acentuadamente amarelada e com habitat predominante sob o Pinus halepensis.
Taxonomia e etimologia
Quando, em 1763, Carl Linnaeus descreveu pela primeira vez este cogumelo, chamou-lhe Boletus granulatus. Foi o médico e naturalista francês Henri François Anne de Roussel (1748 - 1812) que, em 1796, transferiu este cogumelo para o género Suillus. (Suillus é um termo antigo para designar um fungo e tem a mesma origem que "suíno" - uma referência ao carácter gorduroso dos porcos e deste grupo de boletos, talvez.)
O nome genérico Suillus significa de porcos (suínos) e é uma referência à natureza gordurosa das tampas dos fungos deste género. O epíteto específico granulatus significa, como sugere, granulado. Trata-se de uma referência à superfície granular da parte superior dos caules destes boletos.
Sinónimos e variantes
Agaricus granulatus(Linnaeus) Lamarck (1783), Encyclopédie méthodique, Botanique, 1, p. 51
Boletus circinans Persoon (1794), em Römer, Neues magazin für die botanik, 1, p. 107 ("circinnans")
Boletus circinans var. ß lactifluus (Withering) Persoon (1801), Synopsis methodica fungorum, p. 506
Boletus collinitus Peck (1872) [1869], Annual report of the state Cabinet of natural history, 23, p. 129
Boletus granulatus Linnaeus (1753), Species plantarum exhibentes plantas rite cognitas ad genera relatas, 2, p. 1177 (basionyme) Sanctionnement : Fries (1821)
Boletus granulatus var. lactifluus (Withering) J. Blum (1966) [1965], Bulletin de la Société mycologique de France, 81(4), p. 484
Boletus inquinans Schrader (1794), Spicilegium florae germanicae, 1, p. 144
Boletus lactifluus Sowerby (1809)
Boletus lactifluus Withering (1792), A botanical arrangement of British plants, Edn 2, 3, p. 415
Boletus miramar Rolland (1904), Bulletin de la Société mycologique de France, 20(4), p. 205
Boletus schoberi Oudemans (1885), Nederlandsch kruidkundig archief, serie 2, 4(3), p. 220
Gyrodon miramar (Rolland) Saccardo & Trotter (1912), Sylloge fungorum omnium hucusque cognitorum, 21, p. 254
Ixocomus granulatus (Linnaeus) Quélet (1888), Flore mycologique de la France et des pays limitrophes, p. 412
Leccinum lactifluum(Withering) Gray (1821), A natural arrangement of British plants, 1, p. 647
Rostkovites granulatus (Linnaeus) P. Karsten (1881), Revue mycologique (Toulouse), 3(9), p. 16
Suillus circinans (Persoon) Poiret (1806), em Lamarck, Encyclopédie méthodique, Botanique, 7, p. 497
Suillus lactifluus (Withering) A.H. Smith & Thiers (1968), The Michigan botanist, 7, p. 16
Suillus schoberi(Oudemans) Kuntze (1898), Revisio generum plantarum, 3, p. 536
Tubiporus flavosulphureus Paulet (1808) [1793], Traité des champignons, 2, p. 389, tab. 182, fig. 1-2
Viscipellis granulata (Linnaeus) Quélet (1886), Enchiridion fungorum in Europa media et praesertim in Gallia vigentium, p. 156
Fontes:
Foto 1 - Autor: Holger Krisp (CC BY 3.0 Unported)
Foto 2 - Autor: H. Krisp (CC BY 3.0 Unported)
Foto 3 - Autor: Kukereu Permacultura (Domínio público)
Foto 4 - Autor: David Whyte (CC BY-SA 4.0 Internacional)




