Byssomerulius corium

Co powinieneś wiedzieć

Byssomerulius corium to pospolity gatunek grzyba skorupiastego z rodziny Irpicaceae. Występuje powszechnie na spodniej stronie gałęzi drzew liściastych i iglastych. Owocniki są początkowo resupinatowe z gładką, białą powierzchnią hymenialną. W okresie dojrzałości, brzeg staje się refleksyjny i rozwija się w wąski, wydłużony biały kapelusz, a hymenium staje się merulioidalne do prawie porowatego i kremowego koloru. Miękka tkanka i przeważnie resupinatowe owocniki odróżniają ten gatunek od twardszych gatunków Stereum, które tworzą wyraźne, wachlarzowate, imbrykowane kapelusze.

Jest to grzyb szeroko rozpowszechniony i został odnotowany w Afryce, Azji, Australii, Europie i Stanach Zjednoczonych.

Grzybnia powoduje białą zgniliznę. Grzyb może rosnąć dość duży, ponieważ kilka owocników może się łączyć. Skorupy o długości od 3 do 12 cm są regułą, w rzadkich przypadkach mogą osiągać 30 cm długości.

Inne nazwy: Netted Crust, Papierzwammetje (Holandia), Dřevokaz papírovitý (Czechy), Lederartiger Fältling (Niemcy), Mérule papyracée (Francja).

Identyfikacja grzyba

1. Owocniki

   Owocniki są rozłożyste lub rozłożysto-wygięte, z wygiętą krawędzią przypominającą kapelusz, o długości 5-30 cm, szerokości 2-4 cm, 0.5-6 mm grubości, początkowo pojedyncze, później często łączą się, cienkie, skórzaste, miękkie, przypominające papier, kruche po wyschnięciu. Górna powierzchnia wygiętych kapeluszy z ledwo zauważalną strefowością, gładka, lekko owłosiona, biała, biaława, szarawa. Krawędź jest sterylna, wygięta lub przymocowana, biała, różowawo-kremowa.

2. Hymenofor

   Pomarszczony, woskowaty, początkowo biały, później bladoróżowy, bladożółty, bladopomarańczowy, różowo-pomarańczowy, czerwono-pomarańczowy, czerwonawy, czasem jasnobrązowy. Fałdy wynoszą 0.3 mm szerokości, płytkie, do 1 mm głębokości, ze skoczkami, ułożone koncentrycznie, mają wygląd siatki, z gęstością komórek 2-3 na 1 mm.

3. Miąższ

   Miąższ wynosi 0.7 mm grubości, 5 mm w wygiętych kapeluszach, biały, blado białawy.

4. Zarodniki

   4-9 * 2-4.5 μm, wydłużone, owalne lub prawie cylindryczne, lekko spłaszczone z jednej strony i wygięte, o gładkiej powierzchni, z kroplą, bezbarwne.

5. Odcisk zarodnika

   Biała.

6. Siedlisko

   Rośnie na powalonych i suchych pniach/gałęziach drzew liściastych i iglastych, głównie na dębach. Powoduje białą zgniliznę drewna. Podobnie jak większość tych grzybów, znika z pola widzenia latem, chyba że lato jest bardzo wilgotne. Od sierpnia zaczyna ponownie tworzyć owocniki, które można obserwować do końca kwietnia.

Podobne gatunki

1. Stereum subtomentosum

   Czasami całkowicie resupinatowy, a następnie podobny. Zwykle ma różne odcienie szarawo-pomarańczowe.

2. Irpex lacteus

   Ma spód z postrzępionymi porami do płaskich zębów (mikroskop: inkrustowane cystidia).

3. Plicatura nivea

   Jest gatunkiem północnym występującym na olszy (Alnus).

4. Byssomerulius albostramineus

   Wytwarza tylko rozlane owocniki i preferuje cieplejszą część roku.

5. Phlebia tremellosa

   Może być również podobny, ale ma sterylną powierzchnię kapelusza często z różowymi odcieniami i jest prawie owłosiony, szczególnie na krawędzi. Ma grubszy miąższ i mniejsze zarodniki.

Taksonomia i etymologia

W 1783 r. francuski przyrodnik Jean Baptiste Francois (Pierre) Bulliard opisał ten gatunek i nadał mu nazwę Auricularia papyrina.

W 1967 r. estoński mikolog Erast Parmasto (1928-2012) przeniósł tego grzyba do nowego rodzaju i nazwał go Byssomerulius corium.

Nazwa rodzaju Byssomerulius pochodzi od łacińskiego byssus, co oznacza "delikatną tkaninę podobną do jedwabiu". Specyficzny epitet corium oznaczający skórę lub futro, takie jak skóra, odnosi się do formy przypominającej skórę przyjętej przez owocniki tego gatunku.

Synonimy i odmiany

• Thelephora corium Pers., 1801

• Auricularia papyrina Bull. (1789) var. papyrina

• Auricularia papyrina Bulliard (1788), Herbier de la France, 9, tab. 402

• Auricularia papyrina var. alba Bull. (1791)

• Auricularia papyrina var. cinerea Bull. (1791)

• Auricularia papyrina var. papyrina Bull. 1789

• Auricularia papyrina var. rubra Bull. (1791)

• Boletus purpurascens de Candolle (1815), Flore française ou description succincte de toutes les plantes qui croissent naturellement en France, Edn 3, 6, p. 41 (nom. nielegalny.)

• Byssomerulius confluens (Schweinitz) Lindsey & Gilbertson (1978), Bibliotheca mycologica, 63, s. 80

• Byssomerulius corium (Persoon) Parmasto (1967), Eesti NSV teaduste akadeemia toimetised. Bioloogiline seeria, 16(4), s. 383

• Byssomerulius corium f. castaneus Parmasto (1967)

• Byssomerulius corium var. corium (Pers.) Parmasto 1967

• Byssomerulius corium var. halileensis Zmitr.

• Byssomerulius sordidus (Berk. & M.A. Curtis ex Cooke) Hjortstam 1995

• Cantharellus confluens (Schweinitz) Schweinitz (1832), Transactions of the American philosophical Society, seria 2, 4(2), s. 153

• Cladoderris platensis Speg., 1899

• Cladoderris rickii Lloyd (1923), Mycological writings, 7, notatki mikologiczne nr 69, s. 1196

• Meruliopsis corium (Persoon) Ginns (1976), Canadian journal of botany, 54(1-2), p. 126

• Merulius aurantiacus Klotzsch (1836), w Berkeley, The english flora of sir J.E. Smith, fungi, 5(2), p. 128 (nom. illegit.)

• Merulius chilensis Spegazzini (1924), Revista chilena de historia natural, 28, p. 26

• Merulius confluens Schweinitz (1822), Schriften der naturforschenden Gesellschaft zu Leipzig, 1, p. 92

• Merulius corium (Pers.) Fr. (1828) var. corium

• Merulius corium (Persoon) Fries (1828), Elenchus fungorum, sistens commentarium in systema mycologicum, 1, p. 58

• Merulius corium f. alutaceus Bres. (1901)

• Merulius cubensis Burt (1917), Annals of the Missouri botanical Garden, 4, s. 326

• Merulius deglubens (Berkeley & M.A. Curtis) Burt (1917), Annals of the Missouri botanical Garden, 4, s. 325

• Merulius dubiosus Bres. ex Rick, 1938

• Merulius dubiosus var. coriaceus Rick (1960), Iheringia, série botânica, 7, p. 195

• Merulius haedinus Berkeley & M.A. Curtis (1872), Grevillea, 1(5), s. 69

• Merulius hirsutus Burt (1917), Annals of the Missouri botanical Garden, 4, s. 312

• Merulius moelleri Bresadola & Hennings (1896), Hedwigia, 35(5), s. 285

• Merulius papyrinus (Bull.) Quél. (1888) var. papyrinus

• Merulius papyrinus (Bulliard) Quélet (1888), Flore mycologique de la France et des pays limitrophes, p. 32

• Merulius papyrinus var. caesius Quél. (1892)

• Merulius pelliculosus Cooke (1891), Grevillea, 19(92), p. 109

• Merulius sodiroi (Patouillard) Rick (1960), Iheringia, série botânica, 7, p. 194

• Merulius sordidus Berk. & M.A. Curtis ex Cooke, Grevillea 19: 108 (1891)

• Merulius stereoides Henn., 1901

• Merulius ulmi Peck (1906), Bulletin of the New York State Museum, 105, s. 26

• Phlebia blumenaviensis Hennings (1897), Hedwigia, 36(4), p. 198

• Phlebia deglubens Berkeley & M.A. Curtis (1891), w Cooke, Grevillea, 20(93), str. 3

• Phlebia sodiroi Patouillard (1892), Bulletin de la Société mycologique de France, 8(3), p. 116

• Polyporus eriophorus Berk. & Broome, 1882

• Polyporus purpurascens Persoon (1825), Mycologia europaea, seu complet omnium fungorum in variis europaeae regionibus detectorum enumeratio, 2, p. 60 (nom. nielegalny.)

• Sesia aurantiaca Kuntze (1891), Revisio generum plantarum, 2, p. 870

• Sesia confluens (Schweinitz) Kuntze (1891), Revisio generum plantarum, 2, s. 870

• Sesia corium (Persoon) Kuntze (1891), Revisio generum plantarum, 2, p. 870

• Sesia haedina (Berkeley & M.A. Curtis) Kuntze (1891), Revisio generum plantarum, 2, s. 870

• Thelephora corium Persoon (1801), Synopsis methodica fungorum, p. 574 (Basionyme) Sanctionnement : Fries (1821)

• Thelephora incarnata var. ß corium(Persoon) Persoon (1822), Mycologia europaea, seu complet omnium fungorum in variis europaeae regionibus detectorum enumeratio, 1, s. 131

• Thelephora papyrina (Bulliard) de Candolle (1805), Flore française ou description succincte de toutes les plantes qui croissent naturellement en France, Edn 3, 2, p. 106

Źródła:

Zdjęcie 1 - Autor: Valentin Hamon (CC BY-SA 4.0 International)

Zdjęcie 2 - Autor: pinonbistro (CC BY-SA 4.0 International)

Zdjęcie 3 - Autor: pinonbistro (CC BY-SA 4.0 International)

Zdjęcie 4 - Autor: pinonbistro (CC BY-SA 4.0 International)

Zdjęcie 5 - Autor: pinonbistro (CC BY-SA 4.0 International)