Exidia glandulosa
Co warto wiedzieć
Exidia glandulosa to rodzaj grzyba występującego w Europie, który rośnie na martwych gałęziach dębów. Wytwarza błyszczące, czarne, przypominające pęcherze owocniki, które mogą mieć do 3 cm szerokości i rosną pojedynczo lub w grupach. Owocniki są początkowo twarde, ale mogą stać się miękkie i zniekształcone z wiekiem lub w deszczową pogodę. Górna powierzchnia jest błyszcząca i usiana małymi wypustkami, podczas gdy spód jest początkowo gładki, ale później pojawiają się na nim małe kolce. Grzyb powoduje białą zgniliznę drewna, rozkładając ligninę. Gdy owocniki wyschną, mogą się kurczyć, tworząc płaską, czarną skorupę.
W deszczową pogodę Exidia glandulosa staje się czarna i galaretowata; jednak podczas długotrwałych okresów suszy kurczy się do szeregu oliwkowo-brązowych skorup w kształcie stożka. Pojedyncze owocniki czasami łączą się, tworząc większe plamy.
Według badań przeprowadzonych przez Rockett TR i Kramer CL (1974) w Mycologia 66: 926-941, grzyb może produkować 6500 zarodników na godzinę na centymetr kwadratowy przez okres trzech miesięcy.
Inne nazwy: Black Witches Butter, Black Jelly Roll, Warty Jelly Fungus, niemiecki (Abgestutzter Drüsling, Stoppeliger Drüslinge), holenderski (Eikentrilzwam).
Identyfikacja grzybów
-
Owocnik
Pojedyncze owocniki mają 0.39 do 1.2 cale (1 do 3 cm) średnicy, ale zazwyczaj są połączone w duże plamy (często ponad 50 cm długości); galaretowaty; klapowany i przypominający mózg; czerwono-czarny do czarnego; powierzchnia gładka lub lekko szorstka.
-
Odcisk zarodnika
Biały.
-
Siedlisko
Jest saprobem, rośnie na niedawno opadłych pniach i gałęziach twardego drewna (zwłaszcza dębu) i jest powszechnie spotykany w Ameryce Północnej wiosną i jesienią, z okazjonalnymi pojawami latem i zimą. W Europie Środkowej występuje powszechnie w lasach bukowych
-
Cechy mikroskopowe
Zarodniki 10-16 x 3-5 µ; w kształcie kiełbasy; gładkie. Basidia podłużnie przegrodowe (krzyżowe), ze sterigmatami o długości do 65 µ. Obecne połączenia zaciskowe.
Podobne gatunki
-
Ma więcej owocników w kształcie guzików w skupiskach, które szybko ulegają deformacji i łączą się, tworząc wylewną, klapowaną masę, która może mieć 3 cm szerokości.Średnica 9 cali (10 cm) lub więcej. Te dwa gatunki są nie do odróżnienia pod mikroskopem, ale badania DNA wskazują na ich odrębność.
-
Ma bardziej wyprostowane owocniki bez brodawek na powierzchni, jaśniejsze kolory (od żółtawobrązowego do ciemnobrązowego) i małą podstawę.
-
Tworzy podobne, gumowato-galaretowate, czarniawe owocniki na dębie. Ich górne powierzchnie są jednak całkowicie gładkie i wytwarzają obfite czarne (nie białe) odciski zarodników, często pozostawiając czarną plamę po przetarciu dłonią.
Taksonomia i etymologia
Nie ma pewności co do klasyfikacji Masła Czarownic. Niektórzy eksperci zaliczają go do rzędu Tremellales, podczas gdy w USA jest sklasyfikowany w rodzinie Auriculariaceae, a w Wielkiej Brytanii w Exidiaceae. Francuski przyrodnik Jean Baptiste Francois (Pierre) Bulliard po raz pierwszy opisał go w 1789 roku jako Tremella glandulosa, ale później szwedzki mikolog Elias Magnus Fries przeniósł go do rodzaju Exidia. Jednak Fries użył nazwy Exidia glandulosa zarówno dla masła czarownic, jak i innego galaretowatego grzyba o nazwie Exidia plana. Oba gatunki zostały ostatecznie rozróżnione przez holenderskiego mikologa Marinusa Antona Donka.
Nazwa Exidia oznacza wysięk lub plamę, co jest odpowiednie, ponieważ grzyb ten wygląda jak wysięk, gdy jest mokry i jak ciemna plama na drewnie, gdy jest suchy. Nazwa glandulosa pochodzi od obfitości gruczołów (brodawek) na powierzchni owocników tego grzyba.
Synonimy i odmiany
-
Tremella atra O.F. Müller (1782), Flora danica, 15, s. 5, tab. 884
-
Tremella glandulosa Bulliard (1788), Herbier de la France, 9, tab. 420, fig. 1 (Basionyme) Sanctionnement : Fries (1822)
-
Tremella glauca Persoon (1794), w Römer, Neues magazin für die botanik, 1, s. 111
-
Peziza glandulosa (Bulliard) Schrader (1799), Journal für die botanik, 2(2), p. 59
-
Tremella spiculosa Persoon (1800) [1799], Observationes mycologicae seu descriptiones tam novorum quam notabilium fungorum, 2, p. 99
-
Tremella spiculosa var. ß glauca (Persoon) Persoon (1801), Synopsis methodica fungorum, p. 624
-
Tremella arborea Smith (1812), English botany: or, coloured figures of British plants, Edn 2, tab. 2448
-
Tremella flaccida Smith (1812), English botany: or, coloured figures of British plants, wyd. 2, tab. 2452
-
Gyraria spiculosa (Persoon) Gray (1821), A natural arrangement of British plants, 1, p. 594
-
Auricularia glandulosa (Bulliard) Wahlenberg (1826), Flora suecica enumerans plantas sueciae indigenas, 1, p. 994
-
Spicularia glandulosa (Bulliard) Chevallier (1826), Flore générale des environs de Paris, 1, p. 94
-
Exidia spiculosa (Persoon) Sommerfeldt (1826), Supplementum florae lapponica, p. 307
-
Exidia applanata Schweinitz (1832), Transactions of the American philosophical Society, seria 2, 4(2), s. 185
-
Exidia plicata Klotzsch (1839), w Dietrich, Flora reigni Borussici, Flora des Königreichs Preussen, 7, tab. 475
-
Tremella cinerea Bonorden (1851), Handbuch der allgemeinen mykologie als anleitung zum studium derselben, s. 151
-
Tremella nigra Bonorden (1851), Handbuch der allgemeinen mykologie als anleitung zum studium derselben, p. 151
-
Tremella neglectaTulasne (1872), Annales des sciences naturelles, botanique, série 5, 15, p. 222
-
Exidia glandulosa subsp.* plicata(Klotzsch) P. Karsten (1882), Bidrag till kännedom af Finlands natur och folk, 37, s. 198
-
Exidia neglecta J. Schröter (1888) [1889], w Cohn, Kryptogamen-flora von Schlesien, 3(1), p. 393
-
Tremella grilletii var. neglecta (Tulasne) Costantin & L.M. Dufour (1891), Nouvelle flore des champignons, Edn 1, str. 208
-
Tremella faginea Britzelmayr (1895), Botanisches centralblatt, 62, s. 313, fig. 29
Źródła:
Fot. 1 - Autor: Dan Molter (shroomydan) (CC BY-SA 3.0 Unported)
Zdjęcie 2 - Autor: Nina Filippova (CC BY 4.0 International)
Zdjęcie 3 - Autor: Nova Patch (CC BY-SA 4.0 International)
Zdjęcie 4 - Autor: aarongunnar (CC BY 4.0 International)
Zdjęcie 5 - Autor: Erik (Domena publiczna)
