Bjerkandera adusta
Τι πρέπει να γνωρίζετε
Το Bjerkandera adusta είναι ένα μη βρώσιμο πολυπορικό μανιτάρι που έχει μια βελούδινη, χιονόλευκη επιφάνεια καπακιού όταν είναι νεαρό, η οποία γίνεται λεία και υπόλευκη καθώς μεγαλώνει. Έχει επίσης ευδιάκριτες καφέ περιοχές στην επιφάνεια των πόρων. Το είδος είναι ευρέως διαδεδομένο. Συχνά συναντάται σε σάπια ξύλα, όπως πρέμνα, κορμούς, κλαδιά, ιδίως οξιάς, σημύδας, δρυός, λεύκας, ιτιάς, στύλους φράχτη, όπου υπάρχει ξύλο.
Τα νεαρά δείγματα έχουν χαρακτηριστικό γκρι έως καφέ χρώμα με λευκή άκρη. Τα παλαιότερα δείγματα γίνονται πιο σκούρα και η άκρη μπορεί επίσης να αποχρωματιστεί. Οι πόροι στην κάτω πλευρά είναι αρχικά ασημί-γκρι, αργότερα καπνός-γκρι και γίνονται μαύροι όταν καταστραφούν.
Επειδή το B. adusta παράγει ένζυμα που μπορούν να αποικοδομήσουν πολυκυκλικούς αρωματικούς υδρογονάνθρακες, όπως αυτοί που χρησιμοποιούνται στις συνθετικές υφαντικές βαφές, υπήρξε ερευνητικό ενδιαφέρον για τη διερεύνηση του μύκητα για πιθανή χρήση στη βιοεξυγίανση. Η έρευνα σχετικά με αυτά τα ένζυμα αποικοδόμησης της λιγνίνης που παράγονται από το B. η adusta, όπως η ευπροσάρμοστη υπεροξειδάση, έχει επίσης αποδειχθεί σε μελέτες ότι μπορεί να αποχρωματίσει τη συνθετική μελανίνη. Αυτό το χαρακτηριστικό μπορεί να επιτρέψει την B. adusta που θα χρησιμοποιηθεί για τον αποχρωματισμό της μελανίνης σε μελλοντικές καλλυντικές εφαρμογές.
Ερευνητές από την Ιαπωνία διαπίστωσαν ότι τα σπόρια του Β. adusta μπορεί να υπάρχει σε μεγάλους αριθμούς στο ανθρώπινο σάλιο και στους βλεννογόνους, προκαλώντας επίμονο βήχα (10,13-15,18).
Ο αριθμός των συνωνύμων (89) δείχνει τη σημαντική μεταβλητότητα του είδους.
Άλλες ονομασίες: Smoky Polypore, Smoky Bracket, Grijze buisjeszwam (Κάτω Χώρες), Angebrannter Rauchporling (Γερμανία), Šedopórka osmahlá (Τσεχική Δημοκρατία).
Αναγνώριση μανιταριών
Cap
Μοιάζουν με βραχίονα έως ράφι (και συνήθως συγχωνεύονται πλευρικά με άλλα καπάκια), ή απλώς με μια αναποδογυρισμένη άκρη πάνω από μια απλωμένη επιφάνεια πόρων - ή περιστασιακά απουσιάζουν εντελώς- ημικυκλικό έως ακανόνιστο περίγραμμα- κυρτό έως επίπεδο- πλάτος περίπου 10 cm και βάθος 6 cm- βελούδινο έως λεπτότριχο, που γίνεται φαλακρό με την ωριμότητα- υπόλευκο έως γκριζωπό, μαυριδερό ή καστανό- μερικές φορές ζωνοποιημένο- όταν είναι ώριμο με καφέ έως μαύρο περιθώριο.
Επιφάνεια πόρων
Γκρίζο έως μαύρο- μερικές φορές μελανιάζει πιο σκούρο μαύρο- με 6-7 μικροσκοπικούς, γωνιώδεις πόρους ανά mm- σωλήνες βάθους έως 2 mm.
Σάρκα
Λευκόχρωμο έως αχνά καστανόχρωμο- σκληρό και φελλώδες ή δερματώδες.
Εκτύπωση σπόρων
White.
Βιότοπος
Σαπρόβιο στο νεκρό ξύλο των σκληρών ξύλων και, σπάνια, των κωνοφόρων- προκαλεί λευκή σήψη- ετήσιο- εμφανίζεται όλο το χρόνο- ευρέως διαδεδομένο σε όλη τη Βόρεια Αμερική.
Παρόμοια είδη
Bjerkandera fumosa
Αρκετά λιγότερο διαδεδομένο, τουλάχιστον στην Ιταλία, διαφέρει λόγω του σκουρότερου χρωματισμού του καρποφόρου, των σπορίων ελαφρώς μικρότερων, της πορώδους επιφάνειας από υπόλευκη έως κρεμώδη και των πόρων ελαφρώς μεγαλύτερων. Αναπτύσσεται μόνο σε πλατύφυλλα φυτά.
-
Μπορεί επίσης να έχει γκρίζους πόρους, αλλά οι πόροι του είναι ακανόνιστα επιμήκεις και το σώμα του καρπού είναι τριχωτό.
-
Διαφέρει ως προς τη λευκή γόνιμη επιφάνεια αντί για γκρίζα.
Ταξινόμηση και ετυμολογία
Περιγράφηκε για πρώτη φορά επιστημονικά ως Boletus adustus από τον Carl Ludwig Willdenow το 1787.
Το 1880 ο φινλανδός μυκητολόγος Petter Adolf Karsten απέκτησε το επιστημονικό του όνομα Bjerkandera adusta που είναι σήμερα αποδεκτό.
Το ειδικό επίθετο adusta σημαίνει καμμένο- αυτό πιθανώς αναφέρεται στο "γκρίζο της στάχτης" χρώμα. Bjerkandera αναφέρεται στον Clas Bjerkander (1735-1795), λουθηρανό πάστορα, μετεωρολόγο, βοτανολόγο και εντομολόγο που σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα.
Συνώνυμα
Boletus adustus Willd. 1787 (βασικό όνομα)
Agaricus crispus (Pers.) E.H.L. Krause (1932)
Bjerkandera adusta f. carpinea (Sowerby) Donk
Bjerkandera adusta f. resupinata (Bourdot) & Galzin) Domański Orloś & Skirg. 1967
Bjerkandera adusta f. solubilis (Velen).) Bondartsev 1953
Bjerkandera adusta f. tegumentosa (Velen.) Bondartsev 1953
Bjerkandera adusta f. zonatula (Quél).) Domański Orloś & Skirg. 1967
Bjerkandera isabellina (Schwein).) P. Karst. 1879
Bjerkandera scanica (Fr.) P. Karst. 1882
Boletus adustus var. crispus (Pers.) Pers. 1801
Boletus adustus Willd. var. adustus 1787
Boletus carpineus Sowerby 1799
Boletus concentricus Schumach. 1803
Boletus crispus Pers. 1799
Boletus fuscoporus J.J. Planer 1788
Boletus fuscoporus Planer 1788
Boletus isabellinus Schwein. 1822
Boletus pelleporus Bull. 1791
Boletus suberosus var. flabelliformis Batsch, 1789
Coriolus alabamensis Murrill 1907
Daedalea fennica (P. Karst.) P. Karst. 1906
Daedalea oudemansii var. fennica P. Karst. 1882
Daedalea solubilis Velen. 1926
Gloeoporus adustus (Willd).) Pilát 1937
Gloeoporus adustus (Willd).) Pilát f. adustus 1937
Gloeoporus adustus f. excavatus (Velen.) Pilát (1937)
Gloeoporus adustus f. excavavatus (Velen.) Pilát, 1937
Gloeoporus adustus f. solubilis (Velen).) Pilát, 1937
Gloeoporus adustus f. tegumentosus (Velen.) Pilát, 1937
Gloeoporus crispus (Pers.) G. Cunn. 1965
Grifola adusta (Willd).) Zmitr. & Malysheva 2006
Leptoporus adustus (Willd).) Quél. 1886
Leptoporus adustus (Willd).) Quél. f. adustus 1886
Leptoporus adustus f. resupinatus Bourdot & Galzin, 1928
Leptoporus adustus f. viridans Pilát 1936
Leptoporus adustus f. zonatulus Quél. 1886
Leptoporus albellus (Peck) Bourdot & L.Maire, 1920
Leptoporus albellus f. raduloides Pilát (1932)
Leptoporus crispus (Pers.) Quél., 1886
Leptoporus nigrellus Pat. 1903
Microporus gloeoporoides (Speg.) Kuntze, 1898
Microporus lindheimeri (Berk). & M.A.Curtis) Kuntze, 1898
Polyporus adustus (Willd).) Fr. f. adustus 1821
Polyporus adustus (Willd.) Fr. subsp. adustus
Polyporus adustus (Willd).) Fr. var. adustus
Polyporus adustus (Willd.) Fr. 1821
Polyporus adustus f. resupinata Bres. 1922
Polyporus adustus f. resupinatus Bres., 1922
Polyporus adustus subsp. carpineus (Sowerby) Fr., 1874
Polyporus adustus var. argenteus (Ehrenb).) Pers., 1825
Polyporus adustus var. ater Velen., 1922
Polyporus adustus var. carpineus (Sowerby) Fr. 1874
Polyporus adustus var. pelleporus (Bull.) Pers., 1825
Polyporus amesii Lloyd 1915
Polyporus atropileus Velen. 1925
Polyporus burtii Peck 1897
Polyporus carpineus (Sowerby) Fr. 1818
Polyporus cinerascens Velen. 1922
Polyporus crispus (Pers.) Fr. (1821)
Polyporus crispus (Pers.) Fr. (1821) f. crispus
Polyporus crispus f. resupinata Bres. (1922)
Polyporus curreyanus Berk. ex Cooke, 1886
Polyporus digitalis Berk., 1854
Polyporus dissitus Berk. & Broome, 1875
Polyporus excavatus Velen., 1922
Polyporus fumosogriseus Cooke & Ellis, 1881
Polyporus halesiae Berk. & M.A.Curtis, 1853
Polyporus isabellinus (Schwein).) Steud. 1824
Polyporus lindheimeri Berk. & M.A. Curtis (1872)
Polyporus macowanii Kalchbr., 1881
Polyporus macrosporus Britzelm., 1894
Polyporus murinus Rostk., 1838
Polyporus nigrellus (Pat.) Sacc. & D. Sacc. 1905
Polyporus ochraceocinereus Britzelm., 1895
Polyporus scanicus Fr., 1863
Polyporus secernibilis Berk., 1847
Polyporus subcinereus Berk., 1839
Polyporus tegumentosus Velen., 1925
Polystictus adustus (Willd.) Fr.
Polystictus adustus (Willd).) Gillot & Lucand, 1890
Polystictus alabamensis (Murrill) Sacc. & Trotter, 1912
Polystictus carpineus (Sowerby) Konrad, 1923
Polystictus gloeoporoides Speg., 1889
Polystictus ochraceostuppeus Lloyd, 1916
Polystictus puberulus Bres., 1920
Poria argentea Ehrenb., 1818
Poria carnosa Rostr. ex Sacc. & D. Sacc., 1905
Poria curreyana (Berk). ex Cooke) G. Cunn. 1947
Tyromyces adustus (Willd.) Pouzar, 1966
Πηγές:
Φωτογραφία 1 - Συγγραφέας: Michel Langeveld (CC BY-SA 4.0 International)
Φωτογραφία 2 - Συγγραφέας: Δρ: Michel Langeveld (CC BY-SA 4.0 International)
Φωτογραφία 3 - Συγγραφέας: Michel Langeveld (CC BY-SA 4.0 International)
Φωτογραφία 4 - Συγγραφέας: Michel Langeveld (CC BY-SA 4.0 Διεθνής)
Πηγές: Φωτογραφία 5 - Συγγραφέας: Tomas P. (Δημόσιος τομέας)
